Huyền thoại thuần chủng-02. TÙ BINH Ở ĐÂU?

Sep 17, 2026 | Nghiên cứu

[New-Caocapism-II.3] Tạ Chí Đại Trường: “… chùa Đinh Xá ở xã Đinh Xá, huyện Kim Bảng… là “làng có chùa Bà Đanh”, một làng có nguồn gốc lịch sử là của tù binh Chàm. Nếu lưu ý thêm rằng các đền tháp của Lí tập trung nhiều ở lưu vực sông Đáy thì các địa điểm...

Tiếng Cham của bạn. ĐÔM PÔIC – NÓI NĂNG

Sep 16, 2026 | Tiếng Cham của bạn

Đôm, pôic, laic, akhaan… mang nghĩa “nói”, đâu là ranh giới phân biệt? + [1] Đôm: nói; PÔIC: cũng có nghĩa là “nói”. PANÔIC: lời = PA+N+ÔIC, N là trung tố. Pađar panôic piơh pôic: Dùng lời để NÓI. Người ta cũng dùng lời để CHỬI. PÔIC: chửi. Vì con người có LỜI, là...

Huyền thoại thuần chủng-01. TÙ BINH CHÀM

Sep 14, 2026 | Nghiên cứu

Năm 1044: 5 ngàn, năm 1069: 5 vạn; thêm các số tù binh lẻ hay tướng sĩ Chàm đầu hàng kéo theo bầy đàn thê tử cùng lâu la ra Bắc sống. Dù có bị thổi phồng đến đâu, đó là con số khủng, ở thời đó. Đầu năm 2006, tôi lên chuyến tàu nhanh ra Bắc. Đây là cuộc “Bắc tiến” đầu...

NEW-CAOCAPISM, KHAI MỞ TRÀO LƯU CAO CẤP MỚI

Sep 12, 2026 | Suy tưởng

Ngày 9-1-2019 tại lễ tổng kết Liên hiệp các Hội VHNT – Hà Nội, nhà thơ Hữu Thỉnh báo tin vui qua câu nói nổi tiếng: “Nhà nước vẫn nuôi anh em chúng ta”. Vì đâu? – Đề án đổi mới quy định các hội nghề nghiệp phải hoạt động theo nguyên tắc: Tự nguyện, tự...

Chuyện tôi-03. TÔI THAY ĐỔI CÁCH NHÌN CỦA THẾ GIỚI VỀ CHAM

Sep 11, 2026 | Cham - Khác

1. 7 điều căn cốt Hơn nửa đời hư: Sống, suy nghĩ, hành động trong, qua và giữa Cham, tôi rút ra 7 điểm căn cốt nhất. Anh chị em và bà con đọc xem, có thấy Sara-tui mang tinh thần dân tộc cực đoan, “cái gì dân tộc ông cũng nhất” không nhé. Vậy mà nó bị báo cáo anh,...

Hành trình, vô tận-02. LÚA CHIÊM

Sep 10, 2026 | Bài lẻ

1. Nghề trồng và các loại lúa nước Người Cham biết trồng lúa rất sớm với các công trình đập nước dẫn thủy nhập điền còn tồn tại đến ngày nay, trong đó Đập Nha Trinh thế kỉ XII và Đập Ma-rên thế kỉ XVII ở Ninh Thuận khá nổi tiếng. Bi kí trên tháp Pô Klong Girai thế kỉ...

ĐÍNH CHÍNH VUI

Sep 10, 2026 | Bài mới

1. Đính chính-01 Một vị Katip viết tút có câu, nguyên văn: “Cham Bà-la-môn thờ thánh Allah Mohamad”. Ngay sau đó, tôi đã chỉ ra cái sai không đáng của một chức sắc ít chữ mà nhiều nổ. Lịch sử ngôn ngữ, ông bà Cham có lối sáng tạo ngôn từ rất lạ, như là cách bình dân...

Chuyện tôi-02. TÔI GIÀU CỠ NÀO?

Sep 9, 2026 | Bài mới

Không phải đùa đâu, mà thiệt. Tôi giàu, và tôi cho đi. “Như dòng sông cho và đi cho và đi mất/ về biển xa” [“Tặng phầm của dòng sông”-1982]. Và chính cho đi, mà tôi giàu. Tôi giàu gì? Tạm kể 7 món: [1] Giàu chữ Tháng 7-2010, VTV3 làm phim tư liệu 30 phút về tôi, giật...